Tapu Masrafını Kim Öder? Alıcı mı Satıcı mı?
Tapu masrafını alıcı mı satıcı mı öder? Tapu harcı oranı, örnek hesaplama ve ev alırken masraf paylaşımının nasıl yapıldığını öğrenin.
Ev alırken satış bedelinin dışında karşılaşılabilecek en önemli masraflardan biri tapu harcıdır. En çok karıştırılan konu ise şu: Tapu masrafını alıcı mı öder, satıcı mı?
Kısa cevap: Mevzuata göre tapu harcı hem alıcıdan hem satıcıdan ayrı ayrı alınır. Her iki taraf için oran, beyan edilen gerçek satış bedelinin binde 20’sidir. Yani alıcı %2, satıcı %2 olmak üzere toplamda %4 tapu harcı oluşur.
Tapu Harcını Kim Öder?
Gayrimenkul satışında tapu harcı, taşınmazı alan ve satan kişiden ayrı ayrı tahsil edilir.
Örneğin bir ev 3.000.000 TL’ye satılıyorsa ve bu tutar tapuda gerçek satış bedeli olarak beyan ediliyorsa:
- Alıcının tapu harcı: 60.000 TL
- Satıcının tapu harcı: 60.000 TL
- Toplam tapu harcı: 120.000 TL
Bu hesapta tarafların her biri satış bedelinin %2’sini ödemiş olur.
Tapu Masrafının Tamamını Alıcı Ödeyebilir mi?
Uygulamada taraflar kendi aralarında farklı şekilde anlaşabilir.
Örneğin satıcı, “Ben tapu masrafına karışmam” diyebilir ve alıcı toplam masrafı üstlenmeyi kabul edebilir.
Ancak bu durum mevzuattaki yükümlülüğün değiştiği anlamına gelmez. Resmi olarak harç, alıcı ve satıcı adına ayrı ayrı hesaplanır.
Bu nedenle ev satın alırken “tapu masrafı dahil mi?” sorusunu satış fiyatı üzerinde anlaşmadan önce netleştirmek önemlidir.
Tapu Harcı Hangi Tutar Üzerinden Hesaplanır?
Tapu harcı, tapuda beyan edilen gerçek satış bedeli üzerinden hesaplanır.
Ancak beyan edilen tutar, taşınmazın emlak vergisi değerinden düşük olamaz.
Örneğin bir ev gerçekte 4.000.000 TL’ye satılmışsa yalnızca daha az tapu harcı ödemek için satış bedelini 2.000.000 TL olarak göstermek doğru değildir.
Gerçek satış bedelinin düşük gösterildiğinin sonradan tespit edilmesi halinde eksik ödenen harç taraflardan talep edilebilir ve cezalı işlem gündeme gelebilir.
Tapu Harcı Nasıl Hesaplanır?
Hesap oldukça basittir.
Satış bedeli × %2 = Alıcının tapu harcı
Satış bedeli × %2 = Satıcının tapu harcı
Örneğin 5.000.000 TL’lik bir konut için:
- Alıcı: 100.000 TL
- Satıcı: 100.000 TL
- Toplam: 200.000 TL
Ev bütçesi oluştururken bu tutarı satış fiyatına ek olarak düşünmek gerekir.
Tapuda Düşük Bedel Göstermek Mantıklı mı?
Hayır.
Tapu harcını azaltmak amacıyla gerçek satış fiyatından daha düşük bir tutar beyan edilmesi ileride sorun çıkarabilir.
Gelir İdaresi Başkanlığı, gayrimenkul satışlarında gerçek devir ve iktisap bedelinin beyan edilmesi gerektiğini açıkça belirtiyor.
Eksik beyan tespit edilirse aradaki harç farkı hem alıcıdan hem de satıcıdan tahsil edilebilir.
Ayrıca gayrimenkulün ileride satılması durumunda daha önce beyan edilen alış bedeli de bazı vergisel hesaplamalarda önem kazanabilir.
Tapu Harcı Dışında Başka Masraf Var mı?
Evet. Ev satın alırken bütçeyi sadece satış fiyatı ve tapu harcı üzerinden yapmak yeterli olmayabilir.
İşleme göre döner sermaye ücreti, ekspertiz masrafı, konut kredisi kullanılıyorsa krediyle bağlantılı ücretler, DASK ve sigorta gibi ek maliyetler çıkabilir.
Özellikle konut kredisiyle ev alırken bankanın sunduğu aylık taksite değil, toplam geri ödeme tutarına da bakmak gerekir.
Ev Alırken Tapu Masrafını Baştan Konuşun
Ev satışlarında en sık yaşanan tartışmalardan biri, tapu günü geldiğinde masrafın kimin tarafından ödeneceğinin belirsiz olmasıdır.
Satış fiyatında anlaşırken şu konuyu da açıkça konuşmak işleri kolaylaştırır:
“Bu fiyat tapu masrafları dahil mi, hariç mi?”
Taraflar masraf paylaşımını önceden netleştirirse tapu günü sürpriz yaşanmaz.
Kısaca Tapu Masrafını Kim Öder?
Mevzuata göre gayrimenkul satışında tapu harcı alıcı ve satıcı tarafından ayrı ayrı ödenir. Her iki taraf için oran satış bedelinin binde 20’si, yani %2’sidir.
Taraflar kendi aralarında toplam masrafın tamamını bir tarafın karşılaması konusunda anlaşabilir. Ancak tapu harcı resmi olarak alıcı ve satıcı adına ayrı ayrı tahakkuk eder.
Ev satın almayı planlıyorsanız bütçenizi yalnızca ilan fiyatına göre değil, tapu ve diğer satın alma giderlerini de ekleyerek oluşturmanız daha doğru olur.
